Việc lấy dẫn chứng đối với một bài văn nghị luận xã hội dù là nghị luận về một tư tưởng đạo lí hay một hiện tượng đời sống thì đều có vai trò đặc biệt quan trọng. Không có dẫn chứng bài văn sẽ thiếu “chất sống”, thiếu sự sinh động, hấp dẫn và quan trọng hơn, nếu thiếu dẫn chứng thì những lí lẽ đưa ra trong bài văn sẽ không còn sức thuyết phục. Lúc đó bài văn chỉ còn là những lời bàn luận chung chung, thiếu cơ sở, thiếu căn cứ và hoàn toàn mang tính lí thuyết suông.

Để trả lời cho câu hỏi nên lấy bao nhiêu dẫn chứng cho bài văn nghị luận thì trước hết phải căn cứ vào đòi hỏi trực tiếp của đề, dung lượng bài viết như thế nào?

Có một điều chắc chắn là bài viết không thể chỉ có một dẫn chứng mà cũng không nên đưa tràn lan các dẫn chứng. Việc đưa ra dẫn chứng bao nhiêu tùy thuộc vào việc chúng ta xem xét vấn đề dưới những phương diện, khía cạnh nào. Càng nhiều phương diện tất yếu sẽ cần càng nhiều dẫn chứng. Thông thường cứ đưa ra một lí lẽ phải có ít nhất một dẫn chứng để làm sáng tỏ lí lẽ đó.

Trong cấu trúc bài văn nghị luận xã hội không phải phần nào cũng cần dẫn chứng. Đối với bài nghị luận về một hiện tượng đời sống thì phần cần nhiều dẫn chứng nhất chính là phần nêu thực trạng. Còn đối với dạng bài nghị luận về một hiện tượng đời sống thì phần phân tích, chứng minh chính là phần phải có dẫn chứng đi kèm.

            Chẳng hạn đề bài yêu cầu chúng ta trình bày suy nghĩ về câu nói của Bác:  Người nấu bếp, người quét rác cũng như thầy giáo, kĩ sư, nếu làm tròn trách nhiệm thì đều vẻ vang như nhau”, trong phần phân tích, chứng mình ở thân bài ít nhất chúng ta phải nêu ra hai khía cạnh tương đương vơi hai luận điểm và đưa ra dẫn chứng để làm rõ hai luận điểm đó.

Khía cạnh thứ nhất: Nghề nào cũng cao quý, mỗi nghề nghiệp đều nảy sinh từ nhu cầu xã hội nên có đặc điểm, vị trí riêng, không thể thay thế trong đời sống xã hội. Để chứng minh cho luận điểm này chúng ta đưa ra dẫn chứng bằng cách thử đặt giả thiết nếu bây giờ không có những người lao công quét rác, không có những người lái xe, không có những người thợ thủ công…thì xã hội sẽ thiếu hụt điều gì…

Khía cạnh thứ hai: Con người làm vẻ vang nghề nghiệp, làm nghề gì, người lao động cũng cần nhiều thời gian và công sức, có thế là lao động cơ bắp, cũng có thể là lao động trí óc. Nhưng dù là công việc gì, họ cũng đã đóng góp sức lao động chân chính của mình để xây dựng xã hội. Do vậy, họ đáng được tôn vinh. Để làm rõ cho khía cạnh nàyta có thể đưa ra dẫn chứng về những cuộc thi “Vua đầu bếp” để tôn vinh những người đầu bếp nấu ăn ngon hay những cuộc thi “Khéo tay hay làm” để tôn vinh những người thợ giỏi. Điều đó chứng tỏ những công việc tưởng chừng như bình thường vẫn được tôn vinh nếu người làm việc cố gắng hết sức…

Nên lấy dẫn chứng liên quan trực tiếp đến vấn đề nghị luận và là dẫn chứng ngoài đời sống chứ không phải trong các tác phẩm văn chương, lấy dẫn chứng trong nước trước rồi mới nói đến nước ngoài.  Khi lấy dẫn chứng ngoài đời sống lại phải ưu tiên dẫn chứng nóng hổi, có tính thời sự, tiêu biểu.

Trên thực tế học sinh thường mắc một số lỗi sau khi lấy dẫn chứng:

            Một là, lấy quá ít hoạc quá nhiều dẫn chứng dẫn đến tình trạng không đủ dẫn chứng để làm sáng rõ vấn đề hoạc quá nhiều dẫn đến “loãng” vấn đề

            Hai là, lấy dẫn chứng những không có phân tích đánh giá dẫn chứng, việc này chẳng khác gì “đem con bỏ chợ” khiến cho dẫn chứng không phát huy hết hiệu quả.

            Ba là, lấy dẫn chứng không cân đối. Có luận điểm thì hai, ba dẫn chứng, có luận điểm chẳng có dẫn chứng nào khiến cho bài văn “méo mó” mất cân đối.

            Bốn là, lấy dẫn chứng chung chung, không tiêu biểu, sáo rỗng hoạc không liên quan gì đến vấn đề…

            Trên đây là một số chia sẻ về vấn đề sử dụng dẫn chứng trong bài văn nghị luận xã hội. Hi vọng nó sẽ giúp ích ít nhiều cho các bạn học sinh trong kì thi sắp tới.

 
 

Thông báo Trường Phổ Thông Newton

Trường Phổ Thông Newton thông báo tuyển sinh năm học 2016-2017

Nội dung chương trình:

  • Tuyển sinh lớp 1 đến lớp 12 năm học 2016-2017 từ 02/01/2015 đến 31/07/2016 (hoặc dừng tuyển sinh khi nhận đủ chỉ tiêu)
  • Tuyển sinh khóa học "Bé làm quen với lớp 1", khai giảng khóa 1: từ 01/03/2016 đến 30/03/2016. Khóa 2: 02/06/2016 đến 24/07/2016.

Tại sao Qúy phụ huynh nên chọn Trường Phổ Thông Newton

Những tiêu chí để Qúy phụ huynh nên chọn Trường Phổ Thông Newton

  • THÀNH VIÊN SÁNG LẬP

    Ban lãnh đạo Nhà trường
  • CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO

    Chương trình học
  • CƠ SỞ VẬT CHẤT

    Trang thiết bị cơ sở vật chất


Template Settings

Color

For each color, the params below will give default values
Blue Red Oranges Green Purple Pink

Body

Background Color
Text Color

Header

Background Color

Footer

Select menu
Google Font
Body Font-size
Body Font-family
Direction